Archiwa: Suwalszczyzna - Byle na chwile

Suwalski Park Krajobrazowy i wycieczka na północ Suwalszczyzny

Zabieramy Was znowu na wycieczkę po Suwalszczyźnie. Tym razem zaglądnijcie z nami do najstarszego parku krajobrazowego w Polsce. Suwalski Park Krajobrazowy jest pięknie położony, pełen jezior i punktów widokowych na malowniczo pofałdowany krajobraz.

Odwiedziliśmy wcześniej tereny wokół Kanału Augustowskiego oraz Wigierskiego Parku Narodowego o czym pisaliśmy TUTAJ. Tak nam się spodobało, że szukaliśmy więcej ciekawych miejscówek.

Suwalszczyzna skrywa w sobie tyle perełek, że na pewno wystarczy na niejedną podróż.

Suwalski Park Krajobrazowy utworzony w 1976 roku, jak już wspominałam jest najstarszym i często określanym najpiękniejszym w Polsce. W jego granicach znajdziemy ponad 20 jezior, w tym najgłębsze jezioro Hańcza, a polodowcowy krajobraz ze wzgórzami i dolinami pięknie i delikatnie faluje. Historia tych terenów pokazuje ślady obecności dawnych plemion Jaćwigów, ewangelików czy staroobrzędowców.

Nasza trasa w Suwalskim Parku Krajobrazowym oraz na północnych terenach Suwalszczyzny

Turtul – siedziba parku

Naszą podróż zaczynamy od siedziby parku. Turtul był dawną osadą młyńską. Na miejscu oczywiście zajrzeliśmy do informacji turystycznej. Następnie w kilka minut dostaliśmy się na szczyt pagórka ozu turtulskiego, z którego roztacza się bardzo ładny widok.
Tuż za siedzibą parku pięknie błyszczy staw turtulski, który powstał ze spiętrzenia wód Czarnej Hańczy na potrzeby działającego kiedyś młyna wodnego. Z siedziby parku warto udać się na szlak „Doliną Czarnej Hańczy”. Trasa liczy około 3,5 km i biegnie przez „oz turtulski”.

Pewnie się zastanawiacie co to jest oz. Nas również to zaciekawiło. Oz to wał lub pagórek powstały wskutek osadzania się piasku i żwiru przez wody płynące pod lądolodem, w jego szczelinach lub na powierzchni.

Oz turtulski składa się z 13 pagórków, do wysokości 17 metrów.

Wstęp na szlak jest płatny. Bilety można zakupić w siedzibie parku.

Góra Zamkowa

Odbijamy na wschód do miejscowości Szurpiły. Tuż przed Izbą Pamięci Jaćwingów skręcamy w lewo i szutrową drogą dojeżdżamy do parkingu we wsi Targowisko. Trasa na górę Zamkową biegnie szlakiem niebieskim apPo drodze znajdujemy kilka tablic informujących o Jaćwingach.

Góra Zamkowa to obiekt archeologiczny. Tutaj znajdował się największe grodzisko obronne Jaćwingów z czasów wczesnośredniowiecznych. Warto wyjść na szczyt o wysokości 228 m n.p.m., gdyż góra jest bardzo malowniczo położona. Otaczają ją wody z czterech jezior w tym rozczłonkowane jezioro Szurpiły.

Naszym dzieciom bardzo się podobało.

Dokładny przebieg szlaku znajdziecie TUTAJ. Warto zrobić całą pętlę długości 6 km.

Cisowa Góra

Nie tracą czasu wsiadamy w samochód i ruszmy dalej. Nie decydujemy się jednak wracać do głównej drogi. Wybieramy drogi szutrowe przez wieś Udziejek, które prowadzą przez tereny polodowcowe wśród pagórków i pól. Trasa jest bardzo malownicza co powoduje, że przystajemy na zdjęcie co po chwile aż dojeżdżamy do parkingu przy Górze Cisowej.

Góra Cisowa nazywana inaczej „suwalską Fudżijamą”. Góra ma bardzo regularny stożkowy kształt i jej charakterystyczny widok możemy zobaczyć z wielu miejsc w parku. Kiedyś na szczycie rósł ogromny cis stąd też ta nazwa.

Kilkadziesiąt schodów dzieli nas do szczytu skąd mamy naprawdę niezły widok na dolinę Szeszupy z jeziorami, łąkami porośniętymi pofałdowane pagórkami.

Punkt widokowy u Pana Tadeusza

Ładnych widoków nam nigdy za dużo więc jedziemy dalej na północ do miejscowości Smolniki, które są już na granicy Suwalskiego Parku Krajobrazowego.

Na miejscu znajdziemy dwa punkty. Jeden z nich prywatny i płatny ,ale przez wielu uważany, że najpiękniejszy w parku. Widok na jeziora Kleszczowieckie: Purwin, Kojle i Party, a do tego w oddali charakterystyczny szczyt góry Cisowej.

Przy kasie możecie zobaczyć również zdjęcia z filmu „Pan Tadeusz” Andrzeja Wajdy, które właśnie były nagrywane w tym miejscu.

Wstęp na punkt 2 zł

Punkt widokowy na Ozie w Smolnikach

Z drugiej strony wsi znajduje się kolejny punkt widokowy, tym razem bezpłatnie dostępny.

Kilkanaście metrów do góry i siadamy na ławeczce z widokiem na jezioro Jaczno.

Ależ tu ładnie.

Jeżeli zgłodnieliście to we wsi w sezonie warto wstąpić do Gospody Jaćwigów. My byliśmy niestety przed ale warto spróbować charakterystycznych potraw z tego regionu. Nam najbardziej smakowały soczewiaki, babka ziemniaczana, kołduny a na deser charakterystyczny sękacz czy mrowisko.

Czarna Hańcza

Po napełnieniu brzuchów ruszajcie dalej na zachód do Starej Hańczy. Odświeżającą kąpiel w czystych wodach jeziora Hańcza na pewno wam się spodoba.
Jezioro Hańcza jest najgłębszym jeziorem w Polsce (108,5 m). Jezioro polodowcowe jest bardzo popularne wśród nurków z powodu czystej wody. Widoczność sięga nawet 6 m.
Zatrzymujemy się w Starej Hańczy, w której znajdziemy tylko nieliczne pozostałości po majątku szlacheckim, jak wejściowe schody, piwnice czy aleja lipowa. Dwór usytuowany na wzniesieniu miał piękny widok na jezioro Hańcza.

Głazowisko Bachanowo

Suwalski Park Krajobrazowy to tereny polodowcowe ukształtowane przez lądolód skandynawski. Na miejscu znajdziemy ogromną ilość różnej wielkości głazów przyniesionych przez lądolód. Na polach często usypane są małe kopce z głazów bo inaczej ziemia nie nadawałaby się pod uprawę. Ale są miejsca niezmienione jak głazowisko Bachanowo.

Ile jest kamieni? Na pewno dużo. P
Przeskakiwanie z kamienia na kamień to super zabawa dla dzieci.

Wodziłki – molena staroobrzędowców

Na koniec odbijamy do małej wioski Wodziłki.

W tej malutkiej wiosce w doliny Szeszupy złożonej przez Rosjan w połowie XVIII wieku, mieszkańcy po prześladowaniach we własnym kraju z powodu nie uznania wprowadzonych reformom w Cerkwi, ukryli się w tym miejscu.

Mieszkańcy nazywani są staroobrzędowcami, a w Wodziłkach znajdziemy ich świątynię czyli molenne z 1912 roku. Obecnie w całej Polsce jest około 1500 staroobrzędowców a w samych Wodziłkach tylko kilka rodzin.

Inne molenny znajdziemy jeszcze w Gabowych Grądach i Suwałkach. Świątynia w Wodziłkach była niestety zamknięta więc nie możemy Wam pokazać jej wnętrza.

Mosty w Stańczykach

Kolejnego dnia ruszamy dalej na północ. Chociaż kolejne ciekawe miejsce znajduje się już w województwie warmijsko – mazurskim na terenie Parku Krajobrazowego Puszczy Romnickiej, ale to tylko kilka kilometrów na północ od województwa podlaskiego.

We wsi Stańczyki kilometr od mostów znajduje się wieża widokowa. Warto na nią się wspiąć. Z daleka zobaczymy mosty oraz wzgórza Mazurów Garbatych. Wieża jest bezpłatna.

Mosty w Stańczykach to dwa akwedukty kolejowe z 1917-1918 roku. Konstrukcja ma 200 metrów długości a wysokości to 40 metrów.

Wstęp na wiadukty jest płatny. Można przejść się po obu oraz zjeść na dół do rzeki skąd widok jest również piękny.

Trójstyk

Wracamy na Podlasie i w Bolciach koło Wiżajn znajduje się punkt zwany trójstykiem. Jest to miejsce w którym zbiegają się granice trzech państw: Polski, Litwy i Rosji. Punkt oznaczony jest granitowym słupem z godłami trzech państw oraz wybrukowanymi liniami.

Niestety my odwiedziliśmy te tereny podczas zamkniętych granic więc nie było nam dane zobaczyć tego miejsca z bliska.

Uważajcie:

Nie przechodźcie na stronę rosyjską inaczej czekają was wysokie kary oraz nie róbcie zdjęć. Sprawdźcie jaką sieć komórkową będziecie odbierać.

Sery z Wiżajn

Z trójstyku jedziemy dalej na wschód po drodze zatrzymując się na chwile w przydomowym sklepie oferujących sery. Produkt bardzo regionalny. Sery świetne, oczywiście musieliśmy kilka zakupić. Ale jakby ktoś potrzebował to nawet zamówić z dostawą kurierem można.

Trasa północno – wschodni kraniec Suwalszczyzny

Polodowcowe tereny Suwalszczyzny tak bardzo nam się podobają, ze chcemy więcej. Oczywiście wybieramy jak najwięcej dróg szutrowych o co nie jest trudno w tym terenie. Jadąc z Wiżajn obijamy na małe wsie Wysoka, Ejszeryszki, Rutka- Tartak. Droga często kończy się przy domostwach wiec wybieramy kolejne. A po drodze mnóstwo miększych i większych jeziorek, które ulokowały się w dolinkach. Na pagórkach natomiast piękna zielona trawa, konie czy krowy. Krajobraz iście szwajcarski.

I tak zapamiętamy te tereny…

Podobał Ci się wpis? Dołącz do Nas na Facebooku, gdzie znajdziesz bieżące relacje i zdjęcia. Jesteśmy bardzo ciekawi co myślisz. Będzie nam bardzo miło jeżeli klikniesz „lubię to”, zostawisz komentarz lub prześlesz post w świat.
Zapraszamy Byle-na-chwile 🙂

Wigierski Park Narodowy – dookoła jednego z najpiękniejszych jezior

Suwalszczyzna i Wigierski Park Narodowy jest regionem zdecydowanie mniej odwiedzanym niż sąsiednie Mazury. Miejsce natomiast jest pełne jezior i lasów. Jeżeli lubisz żagle, wycieczki rowerowe, piesze czy w kajaku a do tego w miejscach spokojnych i pięknych to wybierz się właśnie do Wigierskiego Parku Narodowego.

Podlasie odwiedziliśmy już wcześniej, o czym pisaliśmy TUTAJ. Tym razem ruszyliśmy na północno – wschodni kraniec. Nasza wizyta zaczęła się ostatniego dnia maja. W nocy ruszyliśmy w stronę Augustowa a naszą bazą wypadową na parę dni była mała miejscowość Studzieniczna. Poznaliśmy słynny Augustów z piosenki, okoliczne jeziora jak również przejechaliśmy wzdłuż Kanału Augustowskiego oraz rzeki Rospudy i Czarnej Hańczy. Wszystkie miejsca tak piękne, że kolejny post na pewno o nich musimy przygotować.

Po paru dniach ruszamy dalej na północ w kierunku Suwałk, w tereny nazywane „polskim biegunem zimna”. Na szczęście pogoda nam dopisuje i nie mamy co narzekać.

Wigierski Park Narodowy znajduje się na południowy-wschód od Suwałk i jest jednym z największych parków w Polsce. Na miejscu spędziliśmy trzy pełne dni, ale zdecydowanie chcemy tu wrócić w niedalekiej przyszłości, aby pojeździć wzdłuż jeziora Wigry na rowerze i pożeglować. Świetne jest to, iż na jeziorach zabronione są łodzie spalinowe. Dzięki temu możemy się delektować ciszą.

W granicach samego Wigierskiego Parku Narodowego znajdują się aż 42 jeziora. Największe Jezioro Wigry ma bardzo krętą linię brzegową, z licznymi wyspami, zatokami. Niesamowite jest to, jaka woda w nich jest przeźroczysta. Szkoda tylko, że była za zimna na kąpiel.

Proponujemy Wam objazd wzdłuż jeziora Wigry czy to samochodem czy rowerem lub też jak my część trasy kolejką wąskotorową.

Co warto zobaczyć w Wigierskim Parku Narodowym?

Najlepsze naszym zdaniem miejsca i punkty widokowe zaznaczyliśmy na mapce oraz opisaliśmy w tekście poniżej.

Wigierski Park Narodowy – siedziba w Krzywe

Swoją wizytę w parku warto rozpocząć od jej siedziby w miejscowości Krzywe. W budynku znajduje się nieduża wystawa przyrodnicza, która spodobała się zwłaszcza naszym dzieciom. Dodatkowo kolejne interesujące broszury i mapki znalazły się w naszym posiadaniu.
Od siedziby parku zaczyna się ścieżka przyrodnicza „Las” i „Suchary”. Na samym jej początku warto zwiedzić małą wystawę etnograficzną „Ocalić od zapomnienia”, która znajduje się w dawnym budynku leśnictwa. Wystawa prezentuje różnorodne przedmioty używane na Suwalszczyźnie.

Na przejście ścieżki przyrodniczej „Suchary” potrzeba około 2 h natomiast ścieżki „Las” wystarczy 1h. My udaliśmy się na jedną i drugą. Ścieżki są dobrze oznakowane wśród lasu, a po drodze zaglądamy na kilka małych jezior polihumusowych lub dystroficznych inaczej nazywanych na Suwalszczyźnie „Sucharami”.
W Wigierskim Parku Narodowym jest ich 17, najwięcej na wschodzie i północy. Jeziorka powstały w wyniku działania lądolodu, który wpłynął na kształt Suwalszczyzny. Są umiejscowione są w zagłębieniach powstałych w wyniku żłobienia grunty przez lód oraz wytapiania się oderwanych brył lodu. Jeziorka w parku działają jako niezależne ekosystemy bez dopływu i odpływy. To powoduje, iż występują w nich specyficzna roślinność.

Jeżeli chcielibyście dowiedzieć się jeszcze więcej o parku to warto podjechać do Muzeum Wigier w Starym Folwarku z wystawą o całym ekosystemie jeziora oraz Muzeum Rybołówstwa.

Pamiętajcie, że wstęp do parku jest płatny. Bilety zakupić można w siedzibie parku, kilku innych miejscach lub też online na stronie.
Zakup kart wstępu przez Internet na stronie: wpn.eparki.pl
Bilet jednorazowy w cenie 6 zł/ ulgowy 3 zł. Dodatkowo można zakupić bilety tygodniowe i dwutygodniowe.
Więcej informacji o biletach znajdziecie TUTAJ

Pokamedulski Klasztor w Wigrach

Wieże klasztora Kamedułów możemy zobaczyć w wielu miejscach. Budowla góruje nad jeziorem na wysuniętym półwyspie pięknie komponując się z krajobrazem.
Klasztor znajduje się w miejscowości Wigry na północno – wschodnim brzegu jeziora.

W granicach murów klasztoru znajdziemy kościół, wieżę zegarową i eremy (domy mnichów) przekształcone na pokoje dla turystów. Obecnie są one remontowane, jak również wieża więc niestety nie mogliśmy ich zwiedzić. Dodatkowo na miejscu znajdziemy restaurację i komnaty papieskie w których przebyła papież Jan Paweł II podczas pielgrzymki w te tereny.

Kameduli pojawiają się w Wigrach w 1667 roku, gdy król Jan Kazimierz II Waza funduje im klasztor. Przyczynili się oni to rozwoju tych terenów. Założyli miasto Suwałki, liczne wsie, mieli hutę szkła, produkowali smołę, uprawiali rolę, a przy tym dorobili się ogromnego bogactwa.

Klasztor zobaczymy z wielu miejsc, ale warto podjechać do miejscowości Stary Folwark. Znajduje się tam wieża widokowa niestety drzewa powoli przysłaniają widok. Lepiej podejść nad brzeg jeziora, gdzie ściany klasztoru odbijają się w czystej tafli jeziora Wigry.

Wstęp do klasztoru jest płatny. Bilet jednorazowy w cenie 9 zł/ ulgowy 5 zł. Wstęp tylko na teren obiektu 1 zł.
Dodatkowo pobierana jest również opłata za parking w wysokości 7 zł.
Więcej informacji znajdziecie na stronie Fundacja Wigry

Wigierska Kolejka Wąskotorowa

Ruszamy na południową cześć Wigierskiego Parku Narodowego do Płociczno – Tartak. Stąd rusza 10 km trasa kolejki wąskotorowej, która mimo że jesteśmy przed sezonem jest bardzo popularna wśród turystów, a zwłaszcza z dziećmi. Kolejka przejeżdża wzdłuż południowych brzegów jeziora Wigry wśród lasów Puszczy Augustowskiej.
Zabytkowa leśna kolejka przez 70 lat służyła do transportu drewna z wyrębu, a trasa liczyła 36 km.

Na trasie zatrzymujemy się na kilku przystankach.

Binduga, Bartny Dół, Powały skąd podziwiać można piękny widok na jezioro Wigry z przygotowanych specjalnie pomostach. Finalna stacja docelowa to Krusznik, w której mieści się Zielona Karczma otwarta dla turystów w sezonie.

Bilet jednorazowy w cenie 34 zł/ ulgowy 22 zł lub 6 zł. Dodatkowo należy dokupić bilety wstępu do Wigierskiego Parku Narodowego.
Więcej informacji o kolejce znajdziecie TUTAJ

Rosochaty Róg i plaża w Piaskach

W małej wiosce Rosochaty Róg mieszkamy w Agroturystyce nad Wigrami tuż nad brzegiem jeziora Wigry. Jest cicho i słychać tylko śpiew ptaków. Okoliczne drogi są szutrowe, a ruch samochodów znikomy. Na prywatnym pomoście należącym do naszych właścicieli naszego noclegu spędzamy sporo czasu, zachwycając się jak zmienią się widoki w zależności od pogody i pory dnia.
Z naszej wioski warto wybrać się na dłuższy spacer lub przejażdżkę rowerową wzdłuż jeziora. Pokonujemy 4 kilometrową trasę do plaży Piaski. Jest to zatoczka z pięknym widokiem na jezioro Wigry a do tego dzika plaża wręcz idealna na kąpiel. Z samej szutrowej drogi widoki na okoliczne pagórki i jezioro są piękne.

Punkty Widokowe nad jeziorem Wigry

Objeżdżając jezioro Wigry możemy znaleźć wiele ciekawych miejsc widokowych. Już wspominaliśmy o kilku. Poniżej znajdziecie kilka następnych wartych odwiedzenia.

Cimochowizna

Mała wioska na zachodnim brzegu jeziora była naszą bazą wypadową na jeden dzień. Miejsce z najpiękniejszym zachodem słońca podczas naszego wyjazdu i ciekawymi widokami na klasztor kamedułów w Wigrach. Niestety nocleg nie przypadł nam do gustu więc zdecydowaliśmy się zmienić miejsce po jednej nocy. Wybór padł na miejscowość Rosochaty Róg.

Czerwony Krzyż

Po wycieczce pieszej na plaże w Piaskach wracamy po samochód i decydujemy się jeszcze pojechać dalej na południe. Trasa nadal prowadzi drogami szutrowymi w lesie. Na trasie mijamy zaledwie kilka domostw. W Czerwony Krzyżu skręcamy w stronę krzyża przydrożnego, który znajduje się na wysokim brzegu Zatoki Krzyżańskiej skąd oczywiście rozpościera się kolejny widok na jezioro. Krzyż upamiętnia pacyfikację mieszkańców w 1944 przez Niemców. Z dawnej wsi pozostało zaledwie parę zagród.

Wieża w Kruszniku

Objeżdżamy dalej jezioro Wigry zatrzymując się na chwilę w małym porcie w Jastrzęby, gdzie znajduje się również camping. Z chęcią zatrzymalibyśmy się tutaj na noc.
Jadąc dalej szutrowymi drogami południowym szlakiem zielonym, poprowadzonym dookoła Wigier, dojeżdżamy do wieży widokowej w Kruszniku. Świetne miejsce z piękną panoramą na okolicę.
Dookoła nas nie tylko jezioro Wigry z wysepkami, podmokłymi łąkami ale również jezioro Mulaczysko i Kruszyn. A wszystko otoczone pięknymi lasami i polanami.

Bryzgiel

Mała miejscowość otoczona jest od północy brzegiem jeziora Wigry, a od południa lasami Puszczy Augustowskiej. Jest miejscem popularnym, ale nie spotkaliśmy dużo turystów podczas naszego pobytu. We wsi znajdziemy kilka noclegów, dwie restauracje i kilka miejsc z widokiem. Jedzenie zwłaszcza te regionalne polecamy w restauracji Wigraszek. Babka ziemniaczana i soczewiaki bardzo nam smakowały.
Jezioro podziwialiśmy z dwóch miejsc: niedużej plaży gminnej oraz z punktu widokowego przy stanicy żeglarskiej. Ten widok bardzo nam się podobał. Woda jeziora w niektórym miejscach turkusowa oraz ciekawe wysepki na jeziorze: Ordów, Ostrów i Krowa.

Co warto jeszcze zrobić na miejscu?

Dookoła jeziora na rowerze

Już wspominaliśmy, ze warto wybrać się na wycieczkę dookoła jeziora. Trasa to 47 km ale przygotujcie się, że nie jest cały czas płasko. Podążacie za zielonymi szlakami pieszymi. Szlak przebiega przez tereny leśne i rolne z widokami na zatoki i brzeg jeziora Wigry oraz przecina dolinę Czarnej Hańczy.

Kajakiem przez jezioro Wigry, rzekę Czarną Hańczę i kanał Augustowski

Jeden z najpiękniejszych szlaków kajakowych w Polsce przechodzi prawie w całości przez Puszczę Augustowską. Spływ zazwyczaj zaczyna się w Starym Folwarku ale można rozpocząć również w innym miejscach, gdyż całość szlaku to około 100 km.

Mam nadzieję, że Was zachęciliśmy. My na pewno powrócimy na Suwalszczyznę.